Η σωστή διατροφή των προβάτων δεν είναι ένα σταθερό σιτηρέσιο που δίνεται όλο τον χρόνο. Οι ανάγκες μιας προβατίνας αλλάζουν σημαντικά ανάλογα με το σωματικό βάρος, τη σωματική κατάσταση, την ποιότητα των διαθέσιμων ζωοτροφών και κυρίως το παραγωγικό στάδιο στο οποίο βρίσκεται. Άλλες ανάγκες έχει ένα ζώο σε συντήρηση, άλλες μια προβατίνα στις τελευταίες εβδομάδες της κύησης και εντελώς διαφορετικές μια προβατίνα που παράγει μεγάλη ποσότητα γάλακτος.
Ο στόχος επομένως δεν είναι να βρούμε μία «μαγική συνταγή», αλλά να κατανοήσουμε τι χρειάζεται το ζώο σε κάθε περίοδο και να προσαρμόζουμε ανάλογα το σιτηρέσιο.
- Τι πρέπει να τρώνε τα πρόβατα
- Γιατί έχει σημασία η ξηρά ουσία
- Διατροφή ανά παραγωγικό στάδιο
- Συντήρηση
- Πριν την αναπαραγωγή – flushing
- Κύηση και τελευταίες εβδομάδες πριν τον τοκετό
- Γαλακτοπαραγωγή
- Διατροφή αρνιών
- Χονδροειδείς ζωοτροφές
- Δημητριακά και συμπυκνώματα
- Πρωτεϊνούχες ζωοτροφές
- Μέταλλα και ιχνοστοιχεία
- Νερό
- BCS και έλεγχος του σιτηρεσίου
- Πώς αλλάζουμε σωστά ένα σιτηρέσιο
- Συχνά λάθη
- Συχνές ερωτήσεις
Τι πρέπει να τρώνε τα πρόβατα;
Το πρόβατο είναι μηρυκαστικό. Η μεγάλη κοιλία του φιλοξενεί έναν πολύπλοκο πληθυσμό μικροοργανισμών που αξιοποιούν τις φυτικές ίνες και μετατρέπουν τροφές που ο άνθρωπος δεν μπορεί να αξιοποιήσει σε ενέργεια και θρεπτικά συστατικά.
Για τον λόγο αυτό, η βάση της διατροφής πρέπει να είναι οι χονδροειδείς ζωοτροφές: βοσκή, σανός, μηδική, ενσίρωμα ή άλλες κατάλληλες ινώδεις τροφές. Το MSD Veterinary Manual τονίζει ότι το καλής ποιότητας χονδροειδές πρέπει να αποτελεί τη βάση του διατροφικού προγράμματος των προβάτων.
Τα δημητριακά και τα συμπυκνώματα δεν είναι «κακές» τροφές. Είναι πολύτιμα όταν οι απαιτήσεις αυξάνονται, αλλά χρησιμοποιούνται για να συμπληρώσουν το χονδροειδές και όχι για να καλύψουν την κακή ποιότητά του.
| Κατηγορία | Παραδείγματα | Κύριος ρόλος |
|---|---|---|
| Χονδροειδείς | Βοσκή, μηδική, σανός, ενσίρωμα, άχυρο | Ίνες, μηρυκασμός, λειτουργία μεγάλης κοιλίας |
| Δημητριακά | Καλαμπόκι, κριθάρι, σιτάρι, βρώμη | Κυρίως ενέργεια |
| Πρωτεϊνούχες | Σογιάλευρο, ηλιάλευρο, ψυχανθή | Συμπλήρωση πρωτεΐνης |
| Υποπροϊόντα | Πίτυρα, πούλπα τεύτλων κ.ά. | Ενέργεια, ίνες ή πρωτεΐνη ανάλογα με το προϊόν |
| Ανόργανα στοιχεία | Αλάτι, ειδικό mineral premix προβάτων | Ca, P, Mg και ιχνοστοιχεία |
| Νερό | Καθαρό, διαθέσιμο συνεχώς | Πέψη, θερμορρύθμιση, γάλα, μεταβολισμός |
Το πρώτο πράγμα που πρέπει να μάθουμε: ξηρά ουσία
Όταν συγκρίνουμε ζωοτροφές, τα κιλά από μόνα τους μπορεί να είναι παραπλανητικά. Ένα κιλό ενσίρωμα περιέχει πολύ περισσότερο νερό από ένα κιλό σανό ή ένα κιλό καλαμπόκι. Για αυτό οι σοβαροί υπολογισμοί γίνονται στη ξηρά ουσία (Dry Matter – DM).
Για παράδειγμα, δύο ζωοτροφές που δίνονται σε ίδια ποσότητα «όπως είναι» μπορεί να προσφέρουν τελείως διαφορετική πραγματική ποσότητα θρεπτικών συστατικών.
Το MSD αναφέρει ότι ένα ενήλικο πρόβατο σε μέτριες συνθήκες μπορεί κατά μέσο όρο να καταναλώνει περίπου 1,8–2,0% του σωματικού βάρους του σε ξηρά ουσία. Η πρόσληψη όμως μπορεί να αυξηθεί σε γαλουχία, ανάπτυξη και άλλες περιόδους υψηλών απαιτήσεων.
Η πραγματική πρόσληψη επηρεάζεται επίσης από:
- την ποιότητα και ωριμότητα του χονδροειδούς,
- το NDF,
- τη γευστικότητα,
- τη διαθεσιμότητα τροφής,
- τη θερμοκρασία,
- τη σωματική κατάσταση,
- την υγεία του ζώου,
- την παραγωγή γάλακτος.
Διατροφή προβάτων ανά παραγωγικό στάδιο
Η μεγάλη παγίδα στη διατροφή είναι να θεωρούμε ότι ένα σιτηρέσιο είναι κατάλληλο επειδή «τα ζώα φαίνονται καλά». Το ίδιο ζώο μπορεί να χρειάζεται πολύ διαφορετικό επίπεδο ενέργειας και πρωτεΐνης μέσα σε λίγους μήνες.
| Παραγωγικό στάδιο | Κύριος στόχος | Διατροφική προτεραιότητα |
|---|---|---|
| Συντήρηση | Διατήρηση βάρους και υγείας | Καλό χονδροειδές, νερό, μέταλλα |
| Πριν τις οχείες | Κατάλληλη σωματική κατάσταση και αναπαραγωγή | Έλεγχος BCS και, όπου χρειάζεται, flushing |
| Πρώιμη κύηση | Σταθερή κατάσταση | Αποφυγή απότομων αλλαγών και υπερσίτισης |
| Τελευταία κύηση | Ανάπτυξη εμβρύων και προετοιμασία για τοκετό | Πυκνότερη ενέργεια και πρωτεΐνη, καλή ποιότητα τροφής |
| Πρώιμη γαλουχία | Υψηλή παραγωγή γάλακτος | Ενέργεια, πρωτεΐνη, πρόσληψη DM, νερό |
| Μέση γαλουχία | Διατήρηση παραγωγής χωρίς υπερβολικό κόστος | Προσαρμογή σιτηρεσίου στην πραγματική παραγωγή |
| Όψιμη γαλουχία | Σταδιακή μείωση παραγωγής και αποκατάσταση BCS | Αποφυγή άσκοπης υπερσίτισης |
| Ανάπτυξη αρνιών | Υγιής ανάπτυξη μεγάλης κοιλίας και αύξηση βάρους | Πρωτόγαλα, γάλα, starter, ασφαλής μετάβαση |
1. Διατροφή σε συντήρηση
Σε περίοδο χαμηλών απαιτήσεων, μια ενήλικη προβατίνα που δεν εγκυμονεί προχωρημένα και δεν παράγει σημαντική ποσότητα γάλακτος μπορεί συχνά να καλύψει μεγάλο μέρος των αναγκών της από καλής ποιότητας βοσκή ή σανό.
Το MSD αναφέρει ως γενική ένδειξη για συντήρηση περίπου 7–9% ακατέργαστη πρωτεΐνη και περίπου 50% TDN, αλλά αυτές οι τιμές δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως «συνταγή». Η ποιότητα της τροφής και η πραγματική πρόσληψη είναι καθοριστικές.
Η περίοδος συντήρησης είναι επίσης καλή στιγμή για να διορθώσουμε σταδιακά μια ανεπιθύμητη σωματική κατάσταση πριν από την επόμενη αναπαραγωγική περίοδο.
2. Πριν από την αναπαραγωγή – flushing
Το λεγόμενο flushing είναι η ελεγχόμενη βελτίωση της διατροφής πριν και γύρω από την περίοδο των οχειών σε προβατίνες που μπορούν να ωφεληθούν από αυτή.
Δεν σημαίνει ότι όλες οι προβατίνες πρέπει να πάρουν μεγάλες ποσότητες δημητριακών. Η απόφαση εξαρτάται κυρίως από τη σωματική κατάσταση, την ποιότητα της βοσκής και το παραγωγικό σύστημα.
3. Διατροφή κατά την κύηση
Πρώτο και μέσο στάδιο κύησης
Κατά τους πρώτους μήνες, η ανάπτυξη των εμβρύων είναι σχετικά μικρότερη. Ο κύριος στόχος είναι να διατηρηθεί η προβατίνα σε κατάλληλη σωματική κατάσταση, χωρίς μεγάλες απώλειες αλλά και χωρίς υπερβολική πάχυνση.
Οι τελευταίες 6 εβδομάδες είναι διαφορετικές
Το μεγαλύτερο μέρος της εμβρυϊκής ανάπτυξης γίνεται προς το τέλος της κύησης. Ταυτόχρονα τα έμβρυα καταλαμβάνουν περισσότερο χώρο στην κοιλιακή κοιλότητα, γεγονός που μπορεί να περιορίσει την ποσότητα τροφής που μπορεί να καταναλώσει η προβατίνα.
Έτσι δημιουργείται μια δύσκολη κατάσταση: οι ανάγκες ανεβαίνουν την ίδια στιγμή που η δυνατότητα πρόσληψης μπορεί να μειώνεται.
Για αυτό η ποιότητα του χονδροειδούς γίνεται πολύ σημαντική. Σε προβατίνες που τρέφονται με μέτριας ποιότητας χονδροειδείς ζωοτροφές μπορεί να χρειαστεί συμπλήρωμα ενέργειας και πρωτεΐνης.
Η Teagasc αναφέρει ότι η ποσότητα συμπυκνώματος πριν τον τοκετό εξαρτάται σημαντικά από:
- την ποιότητα της χονδροειδούς ζωοτροφής,
- τον αριθμό των εμβρύων.
Προβατίνες με δίδυμα ή τρίδυμα έχουν σημαντικά μεγαλύτερες ανάγκες από προβατίνες με μονό αρνί.
4. Διατροφή γαλακτοπαραγωγών προβατίνων
Η γαλουχία είναι από τις πιο απαιτητικές περιόδους του παραγωγικού κύκλου. Η ενέργεια που απαιτείται για την παραγωγή γάλακτος μπορεί να είναι πολλαπλάσια της απλής απαίτησης συντήρησης.
Οι ανάγκες δεν καθορίζονται μόνο από τα λίτρα γάλακτος αλλά και από:
- το σωματικό βάρος,
- τη σύσταση του γάλακτος,
- το στάδιο γαλουχίας,
- την πρόσληψη ξηράς ουσίας,
- το BCS,
- τη δραστηριότητα/βόσκηση,
- την ποιότητα των διαθέσιμων ζωοτροφών.
Για υψηλότερη γαλακτοπαραγωγή συχνά απαιτείται η χρήση συμπυκνωμένων ζωοτροφών, επειδή μόνο με μέτριας ποιότητας χονδροειδές μπορεί να μην είναι δυνατό να προσφερθεί αρκετή ενέργεια χωρίς να αυξηθεί υπερβολικά ο όγκος του σιτηρεσίου.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι όσο περισσότερο καλαμπόκι ή κριθάρι δώσουμε τόσο περισσότερο γάλα θα πάρουμε. Η υπερβολική ποσότητα αμύλου μπορεί να μειώσει το pH της μεγάλης κοιλίας, να περιορίσει τον μηρυκασμό, να αυξήσει τον κίνδυνο οξέωσης και τελικά να επιδεινώσει την παραγωγική απόδοση.
Για τον έλεγχο ενός πραγματικού σιτηρεσίου, ο παραγωγός πρέπει να γνωρίζει τουλάχιστον την ποσότητα κάθε ζωοτροφής και, ιδανικά, τη DM, CP, NDF, ενέργεια, Ca και P.
5. Διατροφή αρνιών
Πρωτόγαλα
Το πρώτο σιτηρέσιο του αρνιού είναι το πρωτόγαλα. Δεν είναι απλώς «γάλα με περισσότερη πρωτεΐνη». Παρέχει ενέργεια, θρεπτικά συστατικά και, κυρίως, μητρικά αντισώματα.
Η Teagasc τονίζει ότι η απορρόφηση αντισωμάτων μειώνεται γρήγορα μετά τη γέννηση. Για αυτό το πρωτόγαλα πρέπει να δοθεί όσο το δυνατόν νωρίτερα, με στόχο επαρκή συνολική πρόσληψη μέσα στο πρώτο 24ωρο.
Ως πρακτικό σημείο αναφοράς, η Teagasc χρησιμοποιεί περίπου 50 ml πρωτογάλακτος ανά kg σωματικού βάρους ανά γεύμα στις πρώτες ώρες και συνολικά περίπου 200 ml/kg μέσα στο πρώτο 24ωρο.
Μετά το πρωτόγαλα
Το αρνί αρχίζει σταδιακά να μεταβαίνει από τη λειτουργία ενός νεογέννητου που εξαρτάται από το γάλα σε λειτουργικό μηρυκαστικό. Για να γίνει αυτό χρειάζεται πρόσβαση σε καθαρό νερό και κατάλληλη στερεά τροφή.
Απογαλακτισμός
Ο απογαλακτισμός δεν πρέπει να αποφασίζεται μόνο από την ηλικία. Σημασία έχει το βάρος, η ανάπτυξη, η υγεία και κυρίως αν το αρνί καταναλώνει σταθερά επαρκή ποσότητα στερεάς τροφής.
Σε συστήματα που βασίζονται στη βοσκή, η Teagasc χρησιμοποιεί περίπου τις 14 εβδομάδες ως γενικό σημείο αναφοράς, αλλά το κατάλληλο χρονικό σημείο διαφέρει ανάλογα με το σύστημα εκτροφής και τον στόχο παραγωγής.
6. Χονδροειδείς ζωοτροφές: η βάση του σιτηρεσίου
Η ποσότητα της χονδροειδούς ζωοτροφής δεν είναι το μόνο που μας ενδιαφέρει. Η ποιότητά της μπορεί να αλλάξει ολόκληρο το σιτηρέσιο.
Ένας καλός σανός ή μια καλή μηδική μπορεί να προσφέρει σημαντική ποσότητα ενέργειας, πρωτεΐνης και μετάλλων. Αντίθετα, ένα πολύ ώριμο χονδροειδές με υψηλό NDF μπορεί να γεμίσει τη μεγάλη κοιλία πριν το ζώο καταφέρει να καταναλώσει αρκετή ενέργεια.
Σύμφωνα με το MSD, τα πρόβατα καταναλώνουν συχνά περίπου 1,2% του σωματικού τους βάρους σε NDF ημερησίως, γι' αυτό η υψηλή συγκέντρωση NDF μπορεί να περιορίσει τη συνολική πρόσληψη.
7. Δημητριακά και συμπυκνώματα
Καλαμπόκι, κριθάρι, σιτάρι και άλλοι καρποί είναι κυρίως πηγές ενέργειας. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμοι σε περιόδους υψηλών απαιτήσεων, αλλά έχουν μεγαλύτερη συγκέντρωση αμύλου και χρειάζονται προσοχή.
Ο κίνδυνος δεν εξαρτάται μόνο από την ημερήσια ποσότητα. Εξαρτάται επίσης από:
- πόσο γρήγορα αυξήθηκε η ποσότητα,
- πόσα γεύματα δίνονται,
- πόσο χονδροειδές υπάρχει,
- το μέγεθος άλεσης,
- την περιεκτικότητα του συνολικού σιτηρεσίου σε άμυλο,
- τη συμπεριφορά επιλογής τροφής από τα ζώα.
8. Πρωτεΐνη στη διατροφή των προβάτων
Η ακατέργαστη πρωτεΐνη (CP) είναι ένας χρήσιμος δείκτης, αλλά δεν μας λέει από μόνη της ολόκληρη την ιστορία.
Στο μηρυκαστικό μέρος της πρωτεΐνης αποδομείται στη μεγάλη κοιλία και χρησιμοποιείται από τους μικροοργανισμούς. Άλλο μέρος περνά στο έντερο. Επομένως, δύο ζωοτροφές με την ίδια CP δεν είναι απαραίτητα διατροφικά ισοδύναμες.
Για αυτό η φράση «το σιτηρέσιο έχει 16% πρωτεΐνη άρα είναι τέλειο» είναι υπεραπλούστευση.
Το MSD χρησιμοποιεί ως γενικό εύρος έως περίπου 16% CP για προβατίνες υψηλών απαιτήσεων, αλλά η πραγματική ανάγκη εξαρτάται από το παραγωγικό επίπεδο και τη σύνθεση του συνολικού σιτηρεσίου.
9. Μέταλλα και ιχνοστοιχεία
Τα βασικά μακροστοιχεία περιλαμβάνουν:
- ασβέστιο (Ca),
- φώσφορο (P),
- μαγνήσιο (Mg),
- νάτριο (Na),
- κάλιο (K).
Παράλληλα απαιτούνται μικρότερες ποσότητες ιχνοστοιχείων όπως σελήνιο, ψευδάργυρος, κοβάλτιο και χαλκός.
Το MSD αναφέρει ως συχνό πρακτικό στόχο περίπου 2:1 για τον λόγο ασβεστίου προς φώσφορο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι κάθε σιτηρέσιο πρέπει να διορθώνεται μηχανικά μόνο από αυτόν τον λόγο. Πρέπει να εξετάζονται και οι πραγματικές ποσότητες Ca και P.
10. Το νερό είναι θρεπτικό συστατικό
Το νερό είναι ίσως το πιο υποτιμημένο στοιχείο της διατροφής. Η κατανάλωση επηρεάζεται από:
- τη θερμοκρασία περιβάλλοντος,
- την παραγωγή γάλακτος,
- την περιεκτικότητα των ζωοτροφών σε νερό,
- το αλάτι και τα ανόργανα στοιχεία,
- τη δραστηριότητα,
- την κύηση.
Το MSD αναφέρει ότι ένα πρόβατο 50 kg μπορεί σε συνθήκες συντήρησης να καταναλώνει περίπου 2–4 gallons νερού ημερησίως, δηλαδή ένα πολύ ευρύ εύρος, και η κατανάλωση μπορεί να μεταβάλλεται σημαντικά ανάλογα με την κατάσταση του ζώου και το περιβάλλον.
Για τον παραγωγό η πρακτική οδηγία είναι απλούστερη: καθαρό και φρέσκο νερό πρέπει να είναι συνεχώς διαθέσιμο.
11. BCS: το ζώο μάς λέει αν το σιτηρέσιο δουλεύει
Οι υπολογισμοί είναι απαραίτητοι, αλλά κανένα πρόγραμμα δεν αντικαθιστά την παρατήρηση του κοπαδιού. Το Body Condition Score (BCS) επιτρέπει στον παραγωγό να παρακολουθεί αν τα ζώα χάνουν ή συσσωρεύουν υπερβολικό σωματικό απόθεμα.
Ένα σιτηρέσιο μπορεί θεωρητικά να φαίνεται σωστό, αλλά αν οι προβατίνες χάνουν σταθερά BCS, η πραγματική ενεργειακή ισορροπία είναι αρνητική.
12. Πώς αλλάζουμε σωστά το σιτηρέσιο
Οι μικροοργανισμοί της μεγάλης κοιλίας χρειάζονται χρόνο για να προσαρμοστούν. Για αυτό οι αλλαγές, ιδιαίτερα όταν αυξάνεται το άμυλο και τα συμπυκνώματα, πρέπει να γίνονται σταδιακά.
Η απότομη μετάβαση από χονδροειδές σε μεγάλη ποσότητα καρπού μπορεί να προκαλέσει έντονη ζύμωση, πτώση του pH και οξέωση.
Η μετάβαση πρέπει να σχεδιάζεται σε ημέρες και όχι σε ένα μόνο γεύμα.
13. Τα συχνότερα λάθη στη διατροφή προβάτων
| Λάθος | Γιατί είναι πρόβλημα |
|---|---|
| Ίδιο σιτηρέσιο όλο τον χρόνο | Οι ανάγκες αλλάζουν δραματικά ανά παραγωγικό στάδιο. |
| Υπερβολικός καρπός για περισσότερο γάλα | Αυξάνεται ο κίνδυνος διαταραχής της μεγάλης κοιλίας και οξέωσης. |
| Αξιολόγηση τροφής μόνο από τα κιλά | Αγνοείται η ξηρά ουσία και η πραγματική συγκέντρωση θρεπτικών. |
| Άγνωστη ποιότητα μηδικής ή σανού | Η πραγματική θρεπτική αξία μπορεί να διαφέρει πολύ από έναν μέσο πίνακα. |
| Πολύ γρήγορες αλλαγές | Η μικροχλωρίδα της μεγάλης κοιλίας δεν προλαβαίνει να προσαρμοστεί. |
| Αδιαφορία για το BCS | Χάνουμε την καλύτερη πρακτική ένδειξη του ενεργειακού ισοζυγίου σε βάθος χρόνου. |
| Mineral premix άλλου ζωικού είδους | Υπάρχει κίνδυνος ακατάλληλης περιεκτικότητας, ιδιαίτερα σε χαλκό. |
| Περιορισμένη πρόσβαση σε νερό | Μπορεί να μειωθούν η πρόσληψη τροφής και η γαλακτοπαραγωγή. |
14. Οι 7 βασικοί κανόνες
- Ξεκινάμε από το χονδροειδές.
- Γνωρίζουμε όσο γίνεται την πραγματική ανάλυση των ζωοτροφών.
- Προσαρμόζουμε το σιτηρέσιο στο παραγωγικό στάδιο.
- Δεν αυξάνουμε απότομα τον καρπό.
- Παρέχουμε συνεχώς καθαρό νερό.
- Χρησιμοποιούμε ανόργανα στοιχεία κατάλληλα για πρόβατα.
- Παρακολουθούμε BCS, γάλα, όρεξη, κόπρανα και μηρυκασμό.
Συχνές ερωτήσεις
Πόση τροφή χρειάζεται ένα πρόβατο την ημέρα;
Δεν υπάρχει μία ποσότητα για όλα τα πρόβατα. Η πρόσληψη εξαρτάται από βάρος, παραγωγή, ποιότητα τροφής και παραγωγικό στάδιο. Σε συνθήκες συντήρησης αναφέρονται συχνά επίπεδα περίπου 1,8–2,0% του σωματικού βάρους σε ξηρά ουσία, αλλά η πρόσληψη μπορεί να είναι σημαντικά μεγαλύτερη σε γαλουχία.
Πόσο καλαμπόκι μπορεί να φάει ένα πρόβατο;
Δεν πρέπει να ορίζεται ασφαλής ποσότητα μόνο από το καλαμπόκι. Πρέπει να εξεταστεί το συνολικό άμυλο, η ποσότητα χονδροειδούς, ο αριθμός γευμάτων και το επίπεδο προσαρμογής.
Η μηδική είναι καλή για τα πρόβατα;
Ναι, μπορεί να είναι εξαιρετική χονδροειδής ζωοτροφή με σημαντική περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη και ασβέστιο. Η θρεπτική της αξία όμως διαφέρει σημαντικά με την ποιότητα, την ωριμότητα και τις συνθήκες συγκομιδής.
Χρειάζονται όλα τα πρόβατα συμπύκνωμα;
Όχι. Ένα ζώο χαμηλών απαιτήσεων με υψηλής ποιότητας βοσκή ή σανό μπορεί να μη χρειάζεται σημαντική ποσότητα συμπυκνώματος. Οι απαιτήσεις αυξάνονται ιδιαίτερα σε τελευταία κύηση, γαλουχία και ταχεία ανάπτυξη.
Πώς καταλαβαίνω αν το σιτηρέσιο είναι σωστό;
Δεν αρκεί ένας αριθμός. Παρακολουθούμε:
- BCS,
- μεταβολές βάρους,
- παραγωγή γάλακτος,
- όρεξη,
- μηρυκασμό,
- κόπρανα,
- πεπτικά προβλήματα,
- ποιότητα και πραγματική κατανάλωση τροφής.
Συμπέρασμα
Η διατροφή των προβάτων δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μία σταθερή συνταγή. Το σιτηρέσιο πρέπει να ακολουθεί τις πραγματικές ανάγκες του ζώου.
Η καλή χονδροειδής ζωοτροφή, η σωστή διαχείριση ενέργειας και πρωτεΐνης, το καθαρό νερό, η ισορροπία μετάλλων και η σταδιακή προσαρμογή είναι η βάση. Πάνω σε αυτή τη βάση μπορούμε να σχεδιάσουμε πιο εξειδικευμένα σιτηρέσια για εγκυμοσύνη, γαλακτοπαραγωγή ή πάχυνση αρνιών.
Πηγές και περαιτέρω μελέτη
- MSD Veterinary Manual – Nutrition of Sheep: Nutrition of Sheep
- Teagasc – Sheep Nutrition: Sheep Nutrition
- Teagasc – Feeding ewes pre lambing: Feeding ewes pre lambing
- Teagasc – Colostrum: Colostrum
- Teagasc – Weaning: Weaning
- National Research Council (2007) – Nutrient Requirements of Small Ruminants: National Academies Press
Το άρθρο έχει ενημερωτικό και εκπαιδευτικό χαρακτήρα. Η διαμόρφωση σιτηρεσίου για συγκεκριμένο κοπάδι πρέπει να λαμβάνει υπόψη αναλύσεις ζωοτροφών, σωματική κατάσταση, παραγωγικό στάδιο, υγεία και πραγματική κατανάλωση. Σε προβλήματα υγείας ή σημαντικές μεταβολές της όρεξης/παραγωγής απαιτείται κτηνιατρική ή εξειδικευμένη διατροφική εκτίμηση.